داشتن گواهینامه موتور سیکلت و خودرو یکی از ضروری‌ترین شرط‌های استفاده از این وسایل در همه جای دنیا است. بااین‌حال ممکن است شرایط دریافت گواهینامه در کشورهای مختلف متفاوت باشد؛ به‌طور مثال در بعضی کشورها مثل ایران می‌توان از ۱۶ سالگی گواهینامه موتورسیکلت‌های زیر ۱۲۵ سی‌سی را دریافت کرد ولی ممکن است در کشور دیگری حداقل سن دریافت گواهینامه خودرو و موتور یکسان باشد.

اگر کنجکاو هستید که در کشورهای دنیا چه شرایط سنی بر اعطای گواهینامه موتور سیکلت و خودرو حاکم است، این مقاله برای شما است. در ادامه قصد داریم نگاهی کلی بر شرایط سنی دریافت گواهینامه در برخی از کشورهای مهم جهان داشته باشیم.

در دکتر موتوری می‌توانید انواع تجهیزات جانبی موتور سیکلت مثل کلاه کاسکت کراس و همچنین لوازمی مانند قفل کابلی موتورسیکلت و قفل دیسک موتورسیکلت را به صورت قسطی و از طریق اسنپ پی تهیه کنید.

ایران

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال
گواهینامه موتورسیکلت: ۱۸ سال (برای موتورسیکلت‌های زیر ۱۲۵ سی‌سی، حداقل ۱۶ سال)

نکته: برای دریافت گواهینامه پایه ۳ (ماشین و موتور سیکلت)، حداقل سن متقاضی باید ۱۸ سال باشد. این شرایط برای گواهینامه‌های پایه ۲ و ۱ به ترتیب ۲۳ و ۲۵ سال است.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:
- پایه ۳: برای خودروهای سبک، حداکثر وزن ۶۰۰۰ کیلوگرم
- پایه ۲ و ۱: برای خودروهای سنگین‌تر
گواهینامه موتور سیکلت:
- موتورسیکلت‌های زیر ۱۲۵ سی‌سی: حداقل ۱۵ سال

موتورسیکلت‌های بالاتر: حداقل ۱۸ سال

ترکیه

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۶ سال برای موتورهای سبک (تا ۱۲۵ سی‌سی)

نکته: در ترکیه حداقل سن دریافت گواهینامه برای موتورسیکلت‌های سنگین‌تر از ۱۲۵ سی‌سی، ۲۴ سال است. اگر متقاضی دو سال سابقه موتورسواری در کلاس‌های پایین‌تر هم داشته باشد، می‌تواند این گواهینامه را دریافت کند.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:
- کلاس B: برای خودروهای سبک
- کلاس C: برای خودروهای سنگین (کامیون‌ها) و وسایل نقلیه با وزن بالای ۳٫۵ تن (بدون بار)
- کلاس D: برای رانندگی با اتوبوس‌ها و خودروهای با ظرفیت ۲۲ نفر یا بیشتر
گواهینامه موتور سیکلت:
- کلاس M: برای موتورسیکلت‌های سبک تا ۱۲۵ سی‌سی
- کلاس A1: برای موتورسیکلت‌های کمتر از ۱۲۵ سی‌سی
- کلاس A2: برای موتورسیکلت‌های با توان زیر ۳۵ کیلووات

کلاس A: برای موتورسیکلت‌های با توان بالاتر از ۳۵ کیلووات

نکته خاص برای ایرانی‌ها

در ترکیه حداقل سن دریافت گواهینامه موتور سیکلت، ۱۶ سالگی است که در مقایسه با ایران تفاوتی ندارد. (منبع)

اروپا

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۶ سال

نکته: حداقل سن دریافت گواهینامه خودرو در بیشتر کشورهای اروپایی ۱۸ سال است. حداقل سن دریافت گواهینامه‌های موتور سیکلت، به سه دسته تقسیم می‌شود: ۱۶ سال برای گواهینامه A1، ۱۸ سال برای گواهینامه A2 و 21 یا ۲۴ سال برای گواهینامه A.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:
- کلاس B: گواهینامه خودروهای شخصی
- کلاس C: گواهینامه برای خودروهای سنگین (حداقل ۲۱ سال سن)
- کلاس D: گواهینامه برای اتوبوس (حداقل سن ۲۴ سال)
گواهینامه موتور سیکلت:
- کلاس A1: موتورسیکلت‌های سبک (تا ۱۲۵ سی‌سی)
- کلاس A2: موتورسیکلت‌های با توان زیر ۳۵ کیلووات
- کلاس A: موتورسیکلت‌های سنگین‌تر از ۳۵ کیلووات

نکته: در برخی کشورها مانند آلمان و انگلستان، امکان دریافت گواهینامه‌های موقت (learner license) برای افرادی که ۱۷ سال تمام داشته باشند؛ وجود دارد.

نکته خاص برای ایرانی‌ها

در برخی کشورهای اروپایی باید برای دریافت گواهینامه موتور سیکلت مراحل متعددی را پشت سر گذاشت. در حالت کلی این روند قوانین سخت‌گیرانه‌تری نسبت به ایران دارد. (منبع)

آمریکا

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۴-۱۶ سال (در ایالات مختلف)
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۵-۱۶ سال برای موتورسیکلت‌های سبک

نکته: شرایط سنی دریافت گواهینامه در آمریکا ممکن است در یک ایالت با ایالت دیگر فرق داشته باشد؛ اما به‌طورکلی در بیشتر ایالت‌ها، افراد از سن ۱۴ یا ۱۵ سالگی می‌توانند گواهینامه موقت (learner’s permit) دریافت کنند و تحت نظارت یک بزرگ‌تر رانندگی کنند. پس از گذراندن مدت مشخصی هم می‌توانند گواهینامه کامل (unrestricted) دریافت کنند. (منبع)

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو: متفاوت در هر ایالت
گواهینامه موتور سیکلت:

موتورسیکلت‌های سبک: برای موتورهایی با حجم موتور کمتر از ۵۰ سی‌سی (حداقل ۱۵ تا ۱۶ سال)

موتورسیکلت‌های سنگین‌تر: برای موتورسیکلت‌های با حجم بیشتر (حداقل ۱۸ تا ۲۱ سال)

کاناداد

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۴-۱۶ سال (بسته به استان)
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۶ سال (بسته به استان)

نکته: در کانادا، سن قانونی دریافت گواهینامه در هر استان متفاوت است.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو: متفاوت در هر استان

گواهینامه موتور سیکلت: متفاوت در هر استان

نکته خاص برای ایرانی‌ها

اعطای گواهینامه‌ در کانادا به‌صورت تدریجی ارتقا می‌یابد. در واقع فرد ابتدا گواهینامه موقت می‌گیرد و پس از گذراندن دوره‌های آموزشی، گواهینامه کامل دریافت می‌کند. (منبع)

چین

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۸ سال

نکته: در چین، گواهینامه‌ها تحت نظارت دولت مرکزی صادر می‌شوند و برای موتورسیکلت‌های سبک و خودروهای معمولی، حداقل سن ۱۸ سال در نظر گرفته می‌شود.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:

- C1: برای خودروهای سبک (حداکثر وزن ۳.۵ تن)، شامل ماشین‌های سواری و ون‌ها
- C2: برای خودروهای اتوماتیک (حداکثر وزن ۳.۵ تن)
- C3: برای رانندگی با وسیله نقلیه ویژه مانند کامیون‌های کوچک و وسایل نقلیه کشاورزی

C4: برای موتورهای سه‌چرخ و خودروهای کوچک

گواهینامه موتور سیکلت:

D: برای موتورسیکلت‌های سبک (تا ۴۰۰ سی‌سی)
E: برای موتورسیکلت‌های سنگین (بیش از ۴۰۰ سی‌سی)

گواهینامه خودروهای سنگین:

B1: برای خودروهای بزرگ‌تر از ۳.۵ تن (مانند کامیون‌ها و اتوبوس‌های شهری)

B2: برای کامیون‌های نیمه‌تریلر و وسایل نقلیه سنگین‌تر

گواهینامه ویژه:

A1: برای اتوبوس‌ها و کامیون‌های سنگین

A2: برای کامیون‌های تریلر و وسایل نقلیه ترکیبی سنگین

نکته خاص برای ایرانی‌ها

در چین برای دریافت گواهینامه باید آزمون‌های زیادی پشت سر گذاشته باشد که این موضوع ممکن است برای ایرانی‌ها کمی پیچیده‌ به نظر برسد.

ژاپن

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال

گواهینامه موتور سیکلت: ۱۶ سال برای موتورهای سبک 50 سی‌سی و ۱۸ سال برای موتورهای با حجم بیشتر

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:

Class 1: برای خودروهای سواری معمولی

- Class 2: برای خودروهای تجاری کوچک (مانند وانت‌ها)

Class 3: برای خودروهای سنگین (اتوبوس‌ها، کامیون‌های بزرگ)

گواهینامه موتور سیکلت:

کلاس 1: برای موتورسیکلت‌های سبک با حجم موتور ۵۰ سی‌سی
کلاس 2: برای موتورسیکلت‌های متوسط با حجم موتور بین ۵۰ تا ۱۲۵ سی‌سی

کلاس 3: برای موتورسیکلت‌های سنگین با حجم موتور بیش از ۱۲۵ سی‌سی

نکته خاص برای ایرانی‌ها

به کسانی که هنوز در حال گذراندن دوره آموزشی هستند، یک گواهینامه موقت (Provisional License) داده می‌شود. افراد با این گواهینامه می‌توانند تحت نظارت یک راننده ماهر رانندگی کنند.

عربستان سعودی و امارات

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال

گواهینامه موتور سیکلت: ۱۸ سال

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:

- گواهینامه خودرو معمولی: برای خودروهای سواری معمولی (خودروهای سبک)

گواهینامه خودرو سنگین: برای کامیون‌ها و خودروهای تجاری

گواهینامه خودرو اتوماتیک: برای خودروهای اتوماتیک (معمولاً از نوع خودروهای سبک)

نکته خاص برای ایرانی‌ها

در عربستان افراد ۱۷ ساله می‌تواند یک گواهینامه موقت دریافت کنند و تا ۱۸ سالگی تحت نظارت یک فرد دیگر رانندگی کنند. بااین‌حال در امارات هیچ استثنایی مثل امکان دریافت گواهینامه موقت وجود ندارد.

هند

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال

گواهینامه موتور سیکلت: ۱۸ سال

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:

خودروهای سواری معمولی
خودروهای سنگین

نکته خاص برای ایرانی‌ها

در هند افراد می‌توانند از ۱۶ سالگی یک گواهینامه موقت دریافت کنند و تحت نظارت یک فرد دیگر رانندگی کنند.

استرالیا

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۸ سال

گواهینامه موتور سیکلت: ۱۸ سال (برای موتورسیکلت‌های محدود: ۱۶ سال)

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:

- کلاس C: برای رانندگی خودروهای سبک (حداکثر وزن ۴.۵ تن)

کلاس LR: برای وسایل نقلیه سنگین (وزن بیشتر از ۴.۵ تن)

کلاس MR: برای وسایل نقلیه سنگین (وزن بیشتر از ۸ تن)

کلاس HR: برای وسایل نقلیه سنگین (وزن بیشتر از ۸ تن)

گواهینامه موتور سیکلت:

کلاس RE: برای موتورسیکلت‌های سبک و کوچم

کلاس R: برای موتورسیکلت‌های معمولی و سنگین

نکته: برای دریافت گواهینامه موتور سیکلت R باید حداقل ۱۲ ماه از زمان دریافت گواهینامه RE گذشته باشد.

نیوزیلند

سن قانونی صدور گواهینامه ماشین و موتور

گواهینامه ماشین: ۱۶ سال (برای گواهینامه موقت) و ۱۸ سال (برای گواهینامه کامل)
گواهینامه موتور سیکلت: ۱۶ سال (برای موتورسیکلت‌های سبک) و ۱۸ سال (برای گواهینامه کامل موتور سیکلت)

نکته: در نیوزیلند متقاضیان از ۱۶ سالگی می‌توانند گواهینامه موقت بگیرند.

رده‌بندی گواهینامه‌ها

گواهینامه خودرو:
- Learner Licence: از ۱۶ سال
- Full Licence: بعد از ۱۸ سال
گواهینامه موتور سیکلت:
- کلاس 6: برای موتورسیکلت‌های سبک (تا ۶۶۰ سی‌۳۰)

کلاس ۶R: برای موتورسیکلت‌های سنگین‌تر

نکته خاص برای ایرانی‌ها

فردی که گواهینامه موقت دارد، نمی‌تواند مسافر جابجا کند و علاوه بر این نیابد بین ساعت ده شب تا ۵ صبح رانندگی کند.

مقایسه‌ گواهینامه‌ها در کشورهای مختلف

کشور	سن قانونی صدور گواهینامه موتورسیکلت	رده‌بندی گواهینامه موتور سیکلت	شرایط خاص / محدودیت‌ها
ایران	۱۸ سال (برای موتورهای زیر ۱۲۵ سی‌سی: ۱۶ سال)	ندارد	محدودیت برای موتورهای کوچک‌تر از ۱۲۵ سی‌سی
ترکیه	۱۶ سال (برای موتورسیکلت‌های سبک)	A1, A2, A	محدودیت سنی برای موتورهای قوی‌تر (حداقل ۲۴ سال برای A)
اروپا	A1: ۱۶ سال، A2: ۱۸ سال، A: ۲۱ یا ۲۴ سال	A1، A2، A	برخی کشورها اجازه گواهینامه موقت از ۱۷ سال (آلمان، انگلیس)
آمریکا	۱۵-۱۶ سال (موتورهای سبک)	ندارد	گواهینامه موقت برای رانندگی تحت نظارت یک فرد دیگر
کانادا	۱۶ سال	ندارد	سیستم تدریجی گواهینامه در اکثر استان‌ها
چین	۱۸ سال	ندارد
ژاپن	۱۶ سال برای موتورهای سبک، ۱۸ سال برای موتورهای قوی	ندارد	گواهینامه موقت برای رانندگی تحت نظارت یک فرد دیگر
عربستان سعودی	۱۸ سال	ندارد	گواهینامه موقت برای رانندگی تحت نظارت یک فرد دیگر
امارات	۱۸ سال	ندارد	هیچ استثنایی برای شرایط سنی وجود ندارد
هند	۱۸ سال	ندارد	گواهینامه موقت برای رانندگی تحت نظارت یک فرد دیگر
استرالیا	۱۸ سال (موتورسیکلت‌های محدود از ۱۶ سال)	RE, R	دریافت تدریجی گواهینامه موتور سیکلت
نیوزیلند	۱۶ سال برای موتور سیکلت سبک و ۱۸ سال برای بقیه موتورها	گواهینامه‌های موقت، محدود و کامل	محدودیت‌های زمانی و گواهینامه موقت با همراه

جمع‌بندی

در این مقاله شرایط صدور گواهینامه‌های خودرو و موتور سیکلت در کشورهای مختلف را بررسی کردیم که شامل سن قانونی، رده‌بندی گواهینامه‌ها و محدودیت‌های خاص در هر کشور می‌شد. در بیشتر کشورهای دنیا، حداقل سن برای دریافت گواهینامه ۱۸ سال است؛ با این حال در برخی کشورها امکان دریافت گواهینامه موتورسیکلت از سنین پایین‌تر هم فراهم است. با این حال نکته اصلی این است که هر کشور قوانین موتورسواری و رانندگی را بر اساس شرایط جاده و با هدف تامین ایمنی شهروندانش مشخص می‌کند؛ بنابراین پایبندی به قوانین در همه دنیا الزامی است.

راهنمای جامع سن مجاز گرفتن گواهینامه رانندگی در سراسر دنیا